Ngày 28/02/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 64/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành của Luật Phục hồi, phá sản liên quan đến việc thi hành quyết định tuyên bố phá sản đối với doanh nghiệp và hợp tác xã. Theo đó, Nghị định quy định cụ thể các nội dung về thủ tục thi hành quyết định tuyên bố phá sản; việc định giá, bán tài sản; áp dụng biện pháp cưỡng chế; cũng như cơ chế giám sát hoạt động của quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản nhằm bảo đảm quá trình thi hành quyết định phá sản được thực hiện minh bạch, đúng pháp luật.
Quy định rõ thẩm quyền và quy trình thi hành quyết định phá sản
Theo quy định mới, việc thi hành quyết định tuyên bố phá sản được thực hiện theo các quy định của Luật Phục hồi, phá sản. Trường hợp luật không quy định thì áp dụng theo pháp luật về thi hành án dân sự.
Nghị định nêu rõ, trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ khi nhận được quyết định tuyên bố phá sản của Tòa án, cơ quan thi hành án dân sự phải chủ động ra quyết định thi hành và phân công Chấp hành viên phụ trách vụ việc.
Sau khi được phân công, chấp hành viên có trách nhiệm gửi văn bản yêu cầu quản tài viên hoặc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản tổ chức thi hành quyết định phá sản; Mở tài khoản tại ngân hàng đứng tên cơ quan thi hành án dân sự để tiếp nhận các khoản tiền thu hồi được từ doanh nghiệp, hợp tác xã phá sản; Giám sát quá trình thi hành quyết định phá sản.
Trường hợp cần thiết, áp dụng các biện pháp cưỡng chế theo quy định của pháp luật về thi hành án dân sự. Văn bản yêu cầu tổ chức thi hành quyết định phá sản phải được gửi cho Tòa án, Viện kiểm sát và các chủ thể tham gia thủ tục phá sản để phối hợp thực hiện.
Xác minh điều kiện thi hành quyết định tuyên bố phá sản
Nghị định cũng quy định rõ trách nhiệm của quản tài viên hoặc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản trong quá trình tổ chức thi hành quyết định phá sản.
Trong thời hạn 09 ngày kể từ ngày nhận được văn bản yêu cầu của Chấp hành viên thì Quản tài viên, doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản thực hiện việc xác minh điều kiện thi hành quyết định tuyên bố phá sản của doanh nghiệp, hợp tác xã bị tuyên bố phá sản; của người mắc nợ, người có tài sản bảo đảm theo quyết định tuyên bố phá sản của người khác có liên quan.
Những người có nghĩa vụ liên quan phải kê khai trung thực và cung cấp đầy đủ thông tin về tài sản, thu nhập và điều kiện thi hành quyết định phá sản, đồng thời chịu trách nhiệm trước pháp luật về nội dung kê khai.
Quy định cụ thể việc quản lý và chuyển tiền thi hành
Trong thời hạn 15 ngày kể từ khi nhận quyết định thi hành, Chấp hành viên có trách nhiệm đề nghị Tòa án chuyển số tiền còn lại đang quản lý vào tài khoản của cơ quan thi hành án dân sự để tiếp tục xử lý theo quy định. Sau khi nhận được đề nghị, Tòa án phải chuyển tiền trong thời hạn 07 ngày.
Các khoản tiền từ việc bán tài sản, thanh toán nghĩa vụ hoặc từ các tổ chức, cá nhân liên quan phải được chuyển vào tài khoản do cơ quan thi hành án dân sự chỉ định.
Ủy thác thi hành quyết định tuyên bố phá sản
Nghị định cho phép cơ quan thi hành án dân sự thực hiện ủy thác thi hành hoặc ủy thác xử lý tài sản trong trường hợp cần thiết, đặc biệt khi tài sản của doanh nghiệp phá sản nằm tại địa phương khác.
Trong trường hợp ủy thác toàn bộ việc thi hành quyết định phá sản cho một cơ quan thi hành án dân sự khác, cơ quan nhận ủy thác sẽ mở tài khoản riêng để quản lý các khoản tiền thu hồi được và thực hiện việc thanh toán theo quy định.
Thủ tục trả lại tài sản thuê hoặc mượn khi doanh nghiệp, hợp tác xã bị tuyên bố phá sản
Đối với tài sản mà doanh nghiệp, hợp tác xã bị tuyên bố phá sản đang thuê hoặc mượn, chủ sở hữu có quyền gửi văn bản đề nghị trả lại tài sản kèm theo các giấy tờ chứng minh quyền sở hữu.
Sau khi tiếp nhận hồ sơ, Chấp hành viên sẽ chuyển cho quản tài viên hoặc doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản để xử lý. Trong thời hạn 07 ngày, việc trả lại tài sản phải được thực hiện và báo cáo kết quả cho cơ quan thi hành án dân sự.
Thanh toán tiền và thu phí thi hành quyết định tuyên bố phá sản
Trong thời hạn 10 ngày kể từ khi nhận được tiền hoặc giao tài sản, Chấp hành viên thực hiện việc thanh toán cho các chủ thể theo quyết định tuyên bố phá sản của Tòa án. Các chi phí phát sinh trong quá trình tổ chức thi hành được xác định là chi phí phá sản và được thanh toán theo quy định của pháp luật.
Đối với trường hợp khoản tiền hoặc tài sản được thu hồi từ việc bán tài sản của doanh nghiệp phá sản mà không phải áp dụng biện pháp cưỡng chế, cơ quan thi hành án dân sự không thu phí thi hành án.
Nghị định 64/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực từ ngày 01/3/2026, đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc hoàn thiện cơ chế pháp lý về xử lý phá sản tại Việt Nam, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, bảo đảm trật tự, kỷ cương trong hoạt động kinh doanh và xử lý các trường hợp doanh nghiệp, hợp tác xã mất khả năng thanh toán.
Đinh Trúc - PBGDPL